Identiteit & Icoonwaarde

Kaasmakerij De Tijd

De jury van Arie Keppler Prijs 2014 omschrijft in haar juryrapport : “ De architect heeft de touwtjes stevig in handen gehouden, terwijl toch een open procedure is gevolgd. De samenwerking tussen opdrachtgever en architect is voorbeeldig te noemen. De jury neemt haar pet hiervoor af en kent de Arie Keppler Prijs 2014 met veel plezier toe aan de 500 betrokken veehouders, de opdrachtgever en de bevlogen architect, die dit project op alle schaalniveaus hoogwaardig heeft uitgewerkt.

Toelichting categorie

Met betrekking tot een toelichting op de identiteit en de icoonwaarde is het juryrapport m.b.t. ARC 14 veelzeggend. De jury van ARC 14 : “ De CONO Kaasmakerij is een ingetogen en monumentaal gebouw, dat verbluffend goed is ingepast in het open landschap van de droogmakerij de Beemster. De synergie tussen gebruik en landschap is op een eigentijdse wijze tot stand gekomen. De inzet van het bedrijf voor een duurzaam productieproces is stevig ingebed in de organisatie van het gebouw. Ontwerp en duurzaamheid komen samen in de colonnade, die op een moderne wijze de taal van de renaissance spreekt en tegelijkertijd functioneert als de zonwering van de glasgevels. De jury rept in dit verband van ‘een kaastempel’. Volgens de jury is er op dit moment geen beter bedrijfsgebouw te vinden dan dit majestueuze complex.

Toelichting ontwerp

Aldous Huxley schreef als buitenstaander in 1926 in zijn reisverslagen treffend over de Beemsterpolder : “ Op een land dat het ideale platte vlak van de geometrieboeken is, zijn de wegen en de tochten de kortste afstand tussen twee punten. ( .. ) Onafwendbaar leiden de wetten van het perspectief de lange wegen en het glanzende water naar een verdwijnpunt. ( .. ) Wat past de stolpboerderij volmaakt in het geometrische systeem ! ( .. ) “ De droogmakerij is tot stand gekomen in 1612 en gebaseerd op het gedachtegoed in de tijd van de renaissance. In Italië worden op dat moment de teksten van Vitruvius uit de Romeinse tijd bestudeerd en opnieuw geïnterpreteerd door architecten en stedenbouwkundigen. Landmeetkunde en de uitvinding van het centraalperspectief stellen de makers in staat om een ideaalplan te tekenen en ruimtelijk te verbeelden. Perspectief, hét instrument in deze meetkundige en cartografische tijdspanne is bij het ontwerp voor CONO kaasmakers sterk benut. Op de schaal van de polder dient het ontwerp van de Kaasmakerij de openheid van het landschap. Mathematische studie toont aan, dat één smal langgerekt gebouw het meest voorziet in de openheid van het landschap. De landscraper benut de diepte van het kavel, oogt vanaf de weg smal en laat ruimte voor het landschap en de wolkenlucht. Op de schaal van het kavel worden de sloten hersteld zoals ze staan op de kopergravure uit 1612 en wordt de kavelmaat van 75 meter breedte weer leesbaar. De gebouwen staan daardoor weer herkenbaar op hun kavel met voldoende tussenmaat, waardoor het doorzicht aanwezig blijft. De stolp, dé bouwsteen van de Beemster, componeert voort op de karakteristieken van de Beemsterpolder, zoals de geometrie in de constructie van het vierkant met het piramidale dak en de maatverhoudingen van de gulden snede. De stolpboerderij hoort bij het landschap, maar omgekeerd versterkt de stolp het landschap. Bij het ontwerpen van de Kaasmakerij is getracht om een synergie van het gebruik, de constructie en de verbinding met het landschap, zo kenmerkend voor de stolp, op een eigen wijze tot stand te brengen. Door het gebouw te componeren als een ruimtelijke constructie met een sterk ritme in de diepte van het kavel, geheel ingevuld met glasvlakken. Het gebouw maakt door haar transparantie het kaasmaken zichtbaar in het landschap en omgekeerd lijkt het landschap door te lopen tot in het gebouw.

Kaasmakerij De Tijd - Foto 2
Project Details

Download het volledige projectdossier met alle details en specificaties.

Download PDF

Colofon
Architectenbureau Bastiaan Jongerius Architecten
Fotograaf Luuk Kramer
Telefoonnummer 020 489 1121
Gebouw specificaties
+