Beste Gebouw van het jaar 2026

Rust, veel groen en water, samen spelen, ontspannen en genieten. Zou het niet heerlijk zijn om ergens te wonen waar je altijd het gevoel hebt dat je op vakantie bent? En hoe zou zo’n wijk er dan uitzien? Met deze vraag begon de ontwikkeling van woonbuurt Happy Days in Zoetermeer. De ontwerpers van MIX architectuur, Kolpa Architecten en ECHO Urban Design creëerden een landschappelijke, natuurinclusieve wijk waar ontmoetingen en avontuur centraal staan.

De locatie van de nieuwe woonbuurt – voormalig bedrijventerrein Dwarstocht in Zoetermeer – is omzoomd met groene taluds met volwassen bomen. Deze royale, groene zoom geeft het gebied een eigen identiteit en sfeer. Zodra je het gebied binnenkomt ben je in een andere wereld, los van de drukte van alledag. In de landschappelijke woonbuurt zijn de 165 grondgebonden woningen per tien tot vijftien geclusterd als woonveldjes in het groen. De auto’s en wegen blijven aan de buitenrand. Tussen de woningen slingeren wandelpaden door het groene landschap vol vogels en vlinders, waardoor je echt het gevoel hebt dat je midden in de natuur leeft, net als op vakantie.

Anders dan in de meeste stadswijken is er in Happy Days geen harde scheidslijn tussen privé en publiek domein, maar is deze overgang heel geleidelijk en zorgvuldig ontworpen. Er is aandacht voor alle schaalniveaus bij het ontwerp van zowel de woningen, het landschap als de publieke ruimte. Zo ontstaat een andere beleving van de fysieke ruimten in vergelijking met die in een reguliere woonwijk.

Iedere woning heeft een eigen gebouwgebonden buitenruimte die privacy en connectie met het landschap combineert. De privéterrassen sluiten aan op de collectieve buitenruimte. Die krijgt vorm in de kleine clusters van woningen die een eigen woonveldje in het collectieve groen vormen. Buren komen elkaar hier tegen en delen dezelfde woonomgeving en -beleving. Gemeenschappelijkheid krijgt in Happy Days vorm door de robuuste groene ruimte en de wandelpaden die alle woonveldjes met elkaar verbinden. De bewoners zijn met elkaar eigenaar van het hele gebied en dragen hier ook samen zorg voor. Binnen de groene zoom van Happy Days heerst een ontspannen sfeer waarin prettig gewoond, gespeeld, gerecreëerd en geleefd wordt.

Het landschap is de belangrijkste drager van het plan; het ontwerp van de woningen is hier onlosmakelijk mee verbonden. Het met bomen omzoomde gebied wordt verrijkt met water en kwalitatief groen voor meer biodiversiteit en een rijke beleving. Door het samenspel tussen het geplooide parklandschap en de woningen ontstaan verschillende typologieën die specifiek aansluiten bij de variatie in het landschap. Het woonprogramma bestaat uit zo’n tien verschillende woningtypen voor uiteenlopende doelgroepen. Gemene deler is de connectie met het landschap. Zo zijn er onder meer terp- en dijkwoningen die inspelen op de hoogteverschillen, waterwoningen met een terras op waterniveau en vrijstaande villa’s met een dubbelhoge woonkamer. De heldere kapvorm heeft overwegend een lage goot. Verder hebben alle types een houten veranda met verdiepingshoge vensters, zodat de woning zich opent naar het landschap. Ook de materialen zijn op elkaar afgestemd.

Architectonisch wordt de connectie met het landschap vormgegeven door een geïntegreerde veranda als overgang tussen woning en het collectieve groen. Door de brede plattegrond (6,0 en 7,2 meter) is wonen en eten uitwisselbaar tussen de voor- en achterzijde van de woning. De bewoners kiezen zelf hoe zij aan het landschap willen wonen. Door de indeling van het plangebied – alle veranda’s liggen direct aan het park – delen de bewoners met elkaar de grootste tuin van Zoetermeer. De bewoners van Happy Days zijn gezamenlijk eigenaar van deze mandelige buitenruimte.

De natuurlijke, rustige tinten van de materialen passen bij de landschappelijke woonomgeving en zorgen voor samenhang. Er is gekozen voor gemêleerd metselwerk met bakstenen in verschillende aardetinten en keramische, antracietkleurige dakpannen. De veranda’s en het hout in de gevel zijn van bilinga, duurzaam hardhout dat op een natuurlijke manier vergrijst.

Happy Days won in 2019 de Award Natuurinclusief Bouwen en Ontwerpen. De jury (Vogelbescherming Nederland en Zoogdiervereniging) roemde Happy Days om de manier waarop flora, fauna en wonen samenkomen in een natuurinclusief ecosysteem.

In 2025 was Happy Days de winnaar van de Gemma Smid Architectuurprijs. Het plan ontving zowel de vakjuryprijs als publieksprijs. “Het is een prachtig woonexperiment nieuwe stijl. De ambitieuze belofte van wonen alsof je altijd met vakantie bent, is realiteit geworden”, aldus de vakjury.