De coronacrisis heeft, zoals verwacht, grote impact op architectenbureaus. Dat blijkt uit de quickscan die de BNA onder haar leden hield. De cijfers geven een zorgwekkend beeld. Op de langere termijn verwachten bureaus een daling van de omzet van gemiddeld 30%. Bureaus vrezen vooral dat opdrachtgevers geen werk meer kunnen of willen laten uitvoeren. De BNA doet dan ook een oproep aan overheden en opdrachtgevers om, vanuit wederzijds belang, plan- en bouwprocessen zo goed mogelijk gaande te houden.
BNA-voorzitter Francesco Veenstra: ‘Meerdere bureaus worden nu al hard getroffen. De mate waarin bureaus al problemen ervaren is sterk afhankelijk van het soort opdrachtgever en type opdrachten. De gevolgen op langere termijn zijn zeer zorgelijk. Opdrachtgevers zeggen opdrachten regelmatig af en ook de werving van nieuwe opdrachten stokt. Om een dip over een halfjaar te voorkomen is het juist belangrijk dat de overheid en opdrachtgevers plan- en bouwprocessen zo goed mogelijk gaande houden.’
Korte en lange termijn effect
87% van de bureaus verwacht een daling van de omzet in maart en april. De daling wordt geschat op gemiddeld 20% ten opzichte van dezelfde periode vorig jaar. Eén op de drie deelnemende bureaus verwacht dat de omzet over maart en april zelfs minimaal een derde lager zal zijn dan een jaar geleden. Op langere termijn verwachten bureaus gemiddeld 30% minder omzet. De verschillen tussen bureaus zijn groot. Er zijn bureaus die veel zwaarder en minder zwaar geraakt worden.
Productiviteitsverlies
Bijna alle architectenbureaus zijn al grotendeels omgeschakeld naar thuiswerken. Zij geven aan dat de meeste architectenwerkzaamheden vanuit huis kunnen plaatsvinden. Bureaus verwachten hiervan wel een negatieve impact op de productiviteit tot soms wel 30%. Vooral bij ouders die ook hun kinderen thuis moeten begeleiden. Het aantal medewerkers dat niet kan werken als gevolg van ziekte is beperkt.
Voornaamste knelpunten
Van alle bureaus verwacht 71% opdrachtgevers waar geen werk meer voor kan of mag worden uitgevoerd. Van de bureas ervaart 47% procent haperende communicatie. Bijna 40% heeft te maken met medewerkers die niet meer naar opdrachtgevers toe willen of kunnen en een gedaalde werkvoorraad. Dit leidt in 18% van de gevallen nu al tot ernstige liquiditeitsproblemen.
Gevolgen cashflow
De crisismaatregelen van de overheid en banken vormen voor de korte termijn een verlichting voor eventuele cashflowproblemen. Het aantal maanden dat bureaus zeggen te kunnen draaien zonder in problemen te raken is mét gebruikmaking van de maatregelen groter dan wanneer zij hier geen gebruik van maken. Als de crisis langer aanhoudt zijn de maatregelen echter onvoldoende om faillissementen te voorkomen, stelt een aantal bureaus.
Overheidsmaatregelen
Bureaus hebben veel belangstelling voor de uitstelregeling van de Belastingdienst. Ruim 60% verwacht binnen nu en 2 weken gebruik te maken van deze regeling of van de regeling voor zelfstandigen (Bbz). 37% van de bureaus verwacht tussen nu en 2 weken de Noodmaatregel Overbrugging voor Werkbehoud (NOW) aan te moeten vragen.
Houd plan- en bouwprocessen gaande
Veenstra: ‘Als Branchevereniging voor 1100 bureauleden en de architectengemeenschap zien wij met zorg dat sommige processen bij overheden en opdrachtgevers nu al dreigen te stokken. De BNA roept hen daarom met kracht op om digitaal zoveel mogelijk door te werken. Het doorgaan kost niks extra en laat zien dat zijn het goede voorbeeld geven, leiderschap tonen, uiteraard alleen waar gezond en verantwoord.’
